BERGAMOT

  BERGAMOT
Osmanlı döneminde tıb alanında kullanılan bergamot Avrupaya Bergamadan götürülen numunelerle tanıtılmıştır.

Bergamot ağacı ve meyvesi

Bergamot ağacı tüm dünyada ılıman iklimlerde yaşayan turunçgiller ailesindendir.Botanik sınıflandırmada “Citrus aurantium subsp. Bergamia” olarak isimlendirilmiştir.

Bergamot adı bütün Avrupa dillerinde hemen hemen aynıdır
İngilizce bergamot, bergamot orange,
Fransızca bergamote, bergamotier,
İtalyanca bergamotto, 
Almanca Bergamottenbaum
İspanyolca’da bergamota

 

Bergamot ağacı, boyu, büyüklüğü, yapraklarının şekli, çiçeklerinin rengi ile özellikle limona benzer. Bergamot ağacı kimilerine göre turunç ile limonun, kimilerine göre turunç ile acı
limonun melezidir. Nisan -mayıs aylarında güzel kokulu çiçek açar. Bergamot meyvesi, armut biçiminde, yeşilimsi sarı renkli kendine has güzel bir kokusu olan kabuğa sahiptir. Meyvesi
sarı renkli olup ekşidir, her bir meyvede uçuk sarı renkteki beş altı çekirdek bulunur. Dış kabuğu, iç kabuğu ve etli kısmı limona benzer; daha acıdır fakat daha hoş ve değişik bir kokuya sahiptir.  

Bergamotun kullanıldığı yerler ve faydaları

Bugün dünyada bergamot özellikle güzel kokusu için kullanılır. Bergamot meyvesinin dış kabuklarının sıkılması ile elde edilen “bergamot yağı = oleum bergamiae” parfümeri,  koku sanayiinde özellikle kolonya yapımında, ilaç, kozmetik ve meşrubat sanayiinde kullanılır. Meyvesinin kabuğundaki esanslı yağın niteliğinden dolayı ticari amaçla yetiştirilir.
Bergamot ağacı ve özellikle meyvesi Osmanlı tıbbına göre pek çok şekilde kullanılırdı. Bergamot meyvesi Osmanlıca yazılan tıp kitaplarında “ağaç kavunu, turunç, narenç” isimleriyle yer alıyordu. Tıp kitaplarının tedavi kısımlarında bergamot yani ağaç kavunu olarak; çiçeği, meyvesi, meyve kabuğu, meyve çekirdeği ile ayrı ayrı ilaç olarak tıbbi kullanım alanı vardı.

-Bergamotun güzel kokusu ilaç olarak kullanılır.
-Bergamot çiçeğini ve meyvesini koklamak salgın hastalıklarda önleyici olarak önemliydi. 
-Bergamotun kokusundaki etki salgın hastalıklarda çok faydalı olup, hastalığın zararlarını dağıtıp,  uzaklaştırırdı. Bu sebepten evlerde bulundurulması tavsiye ediliyordu.
-Bergamotun meyvesinden yapılan macunlar (reçeller) ve şuruplar çok kullanılıyordu.
-Bergamotun reçeli veya şurubu yemekleri hazmettirici olarak mideyi kuvvetlendirici, karın ağrılarını teskin edici,  mide bulantılarını giderici, sindirime yardımcı etkili idi.
-Bergamot ağacının yaprağını çiğnemek, ağızdaki istenmeyen  kokuları giderici etkisinden dolayı çok kullanılıyordu.
-Bergamot meyvesinin tohumu özellikle çok önemli bir ilaçtır. Bergamot meyvesinin tohumları toplanır, kurutulur ve saklanırdı. Zehirlenmelerde, tüm zehirli hayvanların sokmasında bu tohumlar ezilir ve su ile içilirdi. Zehirlenmelerdeki faydalı etkisi bütün Osmanlı hekimlerince kabul edilip, kullanılması tavsiye edilmektedir.

No related posts.



Yorumlar (1)

handan

04 Eylül 2009 saat 12:15    


teşekkürler

Yorum Yapın

İsim *

E-posta *

Site